Kongresy Ekonomistów Polskich

Kongresy Ekonomistów Polskich

Idea Kongresu

Celem Kongresu Ekonomistów Polskich jest prezentacja najnowszych wyników badań naukowych, wymiana poglądów oraz doświadczeń ekonomistów reprezentujących środowiska naukowców i praktyków, polityków oraz przedstawicieli innych dyscyplin nauki. Dyskurs taki ukierunkowany jest na syntetyczną analizę przemian w teorii ekonomii oraz w gospodarce, z uwzględnieniem fundamentalnych wyzwań globalnych i lokalnych. Ukierunkowany jest na rekomendacje dotyczące przyszłości.

Formuła Kongresów jest szeroka, tak aby z jednej strony umożliwić udział w nich jak najszerszej grupie uczestników, w tym ekonomistów polskich przebywających na stałe za granicą, z drugiej zaś, aby stworzyć sposobność prezentacji poglądów i dyskusji nad problemami żywotnymi dla stanu oraz perspektyw rozwoju nauk ekonomicznych.

Organizowane co kilka lat kongresy ekonomistów polskich zawsze traktowane były jako niezwykle ważne wydarzenia, dotyczące fundamentalnych problemów polskiej gospodarki i nauk ekonomicznych. Tradycje kongresów sięgają roku 1887, kiedy to polscy ekonomiści i prawnicy z trzech zaborów zorganizowali w Krakowie Pierwszy Zjazd Ekonomistów i Prawników. Miał on charakter kongresu, w którym udział wzięło około 200 osób, a referaty przygotowali m.in. Witold Skarżyński – O konieczności i możliwości gruntownej reformy kredytu ziemskiego oraz Antoni Donimirski – "O kolonizacji wewnętrznej.

Po II Wojnie Światowej kolejne zjazdy i kongresy organizowane były w ważnych dla kraju okresach. Ogólnopolski Zjazd Ekonomistów Polskich, a zarazem I Kongres, odbył się 8–10 grudnia 1950 r. i był przygotowaniem do Kongresu Nauki Polskiej w 1951 r. Połączony z Kongresem, II Zjazd Ekonomistów Polskich odbył się 7–9 czerwca 1956 r. w Warszawie. Kolejny III Zjazd i Kongres Ekonomistów Polskich obradował 7–8 stycznia 1971 r. IV Zjazd Ekonomistów Polskich odbył się 6–7 marca 1981 r. z dyskusją nt. „Kierunki przebudowy systemu funkcjonowania gospodarki polskiej w latach osiemdziesiątych”. W 100-lecie Kongresu z okresu zaborów, 27–28 listopada 1987 r., zorganizowany został w Krakowie V Kongres Ekonomistów Polskich. Przyjęto na nim stanowisko PTE pt. „Polska gospodarka – wyzwania rozwojowe końca XX wieku”. W 1993 r. na VI Zjeździe PTE przy współpracy z Federacją Stowarzyszeń Naukowo-Technicznych Naczelnej Organizacji Technicznej, Stowarzyszenia Księgowych w Polsce, Zrzeszenia Prawników Polskich i Towarzystwa Naukowego Organizacji i Kierownictwa podjęto podstawowe w tym okresie pytanie: „Jak zdynamizować polską gospodarkę?” Obradujący 25 i 26 stycznia 2001 r. VII Kongres Ekonomistów Polskich nt. Ekonomia w epoce cywilizacji informacyjnej podjął również trudne problemy wyzwań XXI wieku. Szczególny charakter miał też VIII Kongres, który odbył się w dniach 29–30 listopada 2007 r. Był to pierwszy Kongres od czasu wejścia Polski do Unii Europejskiej, stąd też jego tematyka nawiązywały do tego wydarzenia. Kongres odbywał się pod hasłem „Polska w gospodarce światowej – szanse i zagrożenia”. Kolejne Kongresy Ekonomistów Polskich również odnosiły się do aktualnych wydarzeń oraz wewnętrznych i zewnętrznych uwarunkowań funkcjonowania gospodarki. Kongresy Ekonomistów Polskich są źródłem ważnych dla teorii i praktyki gospodarczej ocen i rekomendacji, co powinno sprzyjać zwiększaniu skuteczności podejmowanych na różnych szczeblach gospodarki działań na rzecz racjonalizacji życia społeczno-gospodarczego.

Wyzwania, przed jakimi stają współcześnie ekonomiści, obrazują wciąż aktualne, mimo upływu kilkudziesięciu lat, stwierdzenia zawarte w przemówieniu wygłoszonym 1 marca 1921 r. przez barona Jana Göoetza-Okocimskiego z okazji utworzenia Towarzystwa Ekonomicznego w Krakowie:

Chcemy być okiem, które dostrzega bogactwa drzemiące w kraju i ludności. Chcemy być uchem, które chwyta potrzeby ogólne i środki dążące do ich zaspokojenia.Chcemy być mózgiem, który rozważa, krytykuje, wskazuje drogę. Niemniej jednak działalność nasza nie będzie tylko papierową, dydaktyczną lub agitacyjną. Staraniem naszym będzie, aby wszystko to, co powiemy lub napiszemy, przemieniało się w czyn. (...) Nie chcemy być ani szkołą, ani akademią; ambicją naszą będzie stać się centralnym źródłem, z którego każda produkcja musi czerpać, aby nie popaść w zastój, nie uschnąć, nie zmartwieć, nie ulec trudnościom i przeszkodom.

Jako niezwykle przezorny jawi się też dziś zapis zawarty w Statucie tegoż Towarzystwa:

Wnoszenie sporów partyjno-politycznych do prac Towarzystwa jest wzbronionym.

W pełni koresponduje to z zadaniami, jakie dziś wyznaczają sobie ekonomiści, w tym członkowie Polskiego Towarzystwa Ekonomicznego. Jak zatem wykazuje historia kongresów ekonomistów polskich, odbywały się one co kilka lat, w wysoce zróżnicowanych warunkach społeczno-gospodarczych, a także politycznych, stąd i myśli przewodnie stanowiły swego rodzaju signum temporis. Syntetyczne zestawienie informacji na temat wszystkich kongresów (także tych połączonych ze zjazdami) jest odzwierciedleniem zmian, jakie zachodziły w polskiej myśli ekonomicznej oraz otoczeniu społeczno-gospodarczym i politycznym w Polsce po 1945 roku. Jest to szczególnie zauważalne w wyborze haseł przewodnich kongresów, organizowanych w przełomowych momentach naszej historii polityczno-gospodarczej.

2019: X Kongres

  • Strona internetowa
  • Data i miejsce: 28-29 listopada 2019 roku, Warszawa
  • Tematyka: Hasło przewodnie X Kongresu Polskich Ekonomistów brzmiało: Ekonomiści dla rozwoju.
    Honorowy Patronat nad X Kongresem Ekonomistów Polskich objął Prezydent Rzeczypospolitej Polskiej Andrzej Duda. W wydarzeniu uczestniczyło prawie 600 osób, w tym około 50 gości specjalnych, w tym Premier Mateusz Morawiecki i ponad 30 dziennikarzy. Swoje wystąpienie, za pośrednictwem sieci internetowej miał znany w Polsce ekonomista Jeffrey Sachs. Uczestnicy Kongresu przygotowali 173 streszczenia referatów, a ostatecznie złożono 120 referatów.

2013: IX Kongres

  • Strona internetowa
  • Data i miejsce: 28-29 listopada 2013 roku, Warszawa
  • Tematyka: Hasło przewodnie brzmiało: Ekonomia dla przyszłości. Odkrywać naturę i przyczyny zjawisk gospodarczych.
    Honorowy Patronat nad IX Kongresem Ekonomistów Polskich objął Bronisław Komorowski, prezydent RP. W wydarzeniu wzięło udział około 600 osób, zgłoszono ponad 250 referatów. Obrady zostały podzielone na sesje, z których dwie miały charakter plenarny (otwierającą i podsumowującą) oraz 8 sesji tematycznych.

2007: VIII Kongres

  • Strona internetowa
  • Data i miejsce: 29-30 listopada 2007 roku, Warszawa
  • Tematyka: Hasło przewodnie brzmiało: Polska w gospodarce światowej - szanse i zagrożenia rozwoju.
    Honorowy Patronat nad VIII Kongresem Ekonomistów Polskich objął Lech Kaczyński, prezydent RP. W obradach uczestniczyło około 600 osób, zgłoszono 300 referatów. Debata podzielono na kilka sesji.

2001: VII Kongres

  • Data i miejsce: 25-26 stycznia 2001 roku, Warszawa
  • Tematyka: Hasło przewodnie Kongresu brzmiało: Ekonomia w epoce cywilizacji informacyjnej i nawiązywało do wyzwań rozwojowych na progu MI wieku. Obrady podzielono na sześć sesji tematycznych, w których udział wzięło około 450 uczestników.

1993: VI Zjazd / Kongres

  • Data i miejsce: 4-5 listopada 1993 roku, Warszawa
  • Tematyka: Kongres był zorganizowany we współpracy z Federacją Stowarzyszeń Naukowo-Technicznych Naczelnej Organizacji Technicznej, Stowarzyszeniem Księgowych w Polsce, Zrzeszeniem Prawników Polskich oraz Towarzystwem Naukowym Organizacji i Kierownictwa; obrady odbyły sit pod hasłem Jak zdynamizować polską gospodarkę?.

1987: V Kongres

  • Data i miejsce: 27-28 listopada 1987 roku, Kraków
  • Tematyka: Kongres nawiązywał do 100. rocznicy Kongresu Ekonomistów i Prawników, jaki odbył się w Krakowie, jeszcze w okresie zaborów. Na kongresie przyjęto dokument pt. Polska gospodarka - wyzwania rozwojowe końca XX wieku, będący odzwierciedleniem stanowiska PTE w tej sprawie.

1981: IV Zjazd / Kongres

  • Data i miejsce: 6-7 marca 1981 roku, Warszawa
  • Tematyka: Kongres odbył się odbył się pod hasłem przewodnim: Reforma nie może się nie udać. Debata koncentrowała sit na analizie problemów rozwojowych polskiej gospodarki i propozycjach przezwyciężenia kryzysu. Przyjęto dokument pt. „Kierunki przebudowy systemu funkcjonowania gospodarki polskiej w latach osiem- dzisiejszych”.

1971: III Zjazd / Kongres

  • Data i miejsce: 7-8 stycznia 1971 roku, Warszawa
  • Tematyka: Uczestnicy jednoznacznie opowiedzieli się za koniecznością zmiany metod go- gospodarowania i określili rolę Towarzystwa w tym procesie, co znalazło odzwierciedlenie w stosownych uchwałach przedłożonych władzom państwowym.

1956: II Zjazd / Kongres

  • Data i miejsce: 7-9 czerwca 1956 roku, Warszawa
  • Tematyka: Tematyka obrad nawiązywała do przełomowych wydarzeń związanych z końcem epoki stalinowskiej, które umożliwiły dokonanie intelektualnego przełomu w polskiej myśli ekonomicznej. W debacie zauważalny byt czynny udział ekonomistów zatrudnionych w wielkich przedsiębiorstwach państwowych, włączających się w działalność Towarzystwa.

1950: I Zjazd / Kongres

  • Data i miejsce: 8-10 grudnia 1950 roku, Warszawa
  • Tematyka: Zjazd był przygotowaniem do Kongresu Nauki Polskiej zaplanowanego na 1951 rok.