Posty
Nowa publikacja PTE z cyklu "Społeczna Gospodarka Rynkowa"
wtorek, 9 września 2025
Mamy przyjemność poinformować, że Polskie Towarzystwo Ekonomiczne wydało kolejną monografię z serii „Społeczna Gospodarka Rynkowa”. Publikacja ta jest efektem wieloletniej współpracy polsko-niemieckiej, w ramach której od ponad 30 lat organizowane są seminaria i konferencje naukowe poświęcone tej tematyce. Cykl „Społeczna Gospodarka Rynkowa” stanowi ważny element tradycji i misji PTE, ukierunkowanej na krzewienie myśli ekonomicznej oraz poszukiwanie nowego ładu społeczno-gospodarczego. Zarówno seminaria, jak i towarzyszące im monografie naukowe powstają we współpracy z Fundacją Konrada Adenauera w Polsce.
Monografia
- Elżbieta Mączyńska, Piotr Pysz, Maria Urbaniec (red. nauk.), Społeczna Gospodarka Rynkowa – w poszukiwaniu zrównoważonego ładu, Polskie Towarzystwo Ekonomiczne, Fundacja Konrada Adenauera w Polsce, Warszawa 2025
Autorzy niniejszej monografii podejmują próbę odpowiedzi na pytanie, czy i w jakich warunkach Społeczna Gospodarka Rynkowa może stać się spójnym systemem instytucjonalnym, zdolnym do łączenia efektywności rynkowej z subsydiarnym zabezpieczeniem socjalnym oraz troską o środowisko naturalne, tak aby sprostać współczesnym wyzwaniom rozwojowym. Analizowane są m.in. zagadnienia związane z tym, w jaki sposób wdrażanie zasad SGR może wspierać zieloną transformację, łagodzić skutki kryzysów i negatywnych megatrendów, a także przyczyniać się do wzmacniania solidarności i integracji społecznej – co nabiera szczególnego znaczenia w obecnych warunkach rosnącej niepewności.
Prezentowana monografia składa się z czterech części, obejmujących łącznie 22 rozdziały teoretyczno‑empiryczne:
- CZĘŚĆ I. MYŚL EKONOMICZNA A SPOŁECZNA GOSPODARKA RYNKOWA - TRADYCJE, KRYTYKA I WSPÓŁCZESNE WYZWANIA
- CZĘŚĆ II. ZRÓWNOWAŻONY ROZWÓJ JAKO FUNDAMENT EWOLUCJI SPOŁECZNEJ GOSPODARKI RYNKOWEJ
- CZĘŚĆ III. SPOŁECZNA GOSPODARKA RYNKOWA WOBEC WYZWAŃ MAKROEKONOMICZNYCH I GLOBALNYCH
- CZĘŚĆ IV. SPOŁECZNA GOSPODARKA RYNKOWA W KONTEKŚCIE WOJNY W UKRAINIE - ODBUDOWA, INTEGRACJA, SOLIDARNOŚĆ
Zawarte w tej publikacji teksty mają wymiar interdyscyplinarny, co sprzyja badawczemu holizmowi. Ma to istotne znaczenie, tym bardziej, że obecnie w naukowym i pozanaukowym dyskursie zwraca się właśnie uwagę na złożoność czynników kształtujących społeczno‑gospodarczą, globalną i lokalną rzeczywistość.
Autorami tekstów zamieszczonych w niniejszej monografii są ekonomiści, politolodzy i socjolodzy, którzy od wielu lat prowadzą zarówno studia literatury przedmiotu, jak i badania nad społeczną gospodarką rynkową. Takie zróżnicowanie perspektyw sprzyja bardziej holistycznemu ujęciu analizowanej problematyki, a wobec jej złożoności wydaje się wręcz niezbędne.
Monografia została wydana wspólnie przez Polskie Towarzystwo Ekonomiczne i Fundację Konrada Adenauera dzięki finansowemu wsparciu Fundacji Współpracy Polsko-Niemieckiej.
Dzięki wspólnym inicjatywom podejmowane są działania służące promocji idei społecznej gospodarki rynkowej oraz rozwijaniu dialogu polsko-niemieckiego. Informacje o tych przedsięwzięciach oraz publikacjach są dostępne na stronie internetowej:
Mamy nadzieję, że niniejsza monografia przyczyni się nie tylko do pogłębiania zainteresowania ordoliberalną koncepcją społecznej gospodarki rynkowej, lecz także do wzmocnienia jej wpływu na kształtowanie współczesnej – coraz bardziej złożonej – rzeczywistości społeczno-gospodarczej, zarówno w wymiarze globalnym, jak i lokalnym.
Pomimo że koncepcja społecznej gospodarki rynkowej posiada w Polsce umocowanie konstytucyjne, a w Unii Europejskiej – traktatowe, jej praktyczne zastosowanie wciąż pozostaje ograniczone. Tymczasem stanowi ona jeden z kluczowych modeli ustroju społeczno-gospodarczego, którego potencjał regulacyjny i stabilizacyjny może przyczyniać się do równoważenia procesów rynkowych z celami społecznymi. Niedobór tak rozumianego ładu instytucjonalno-gospodarczego staje się coraz bardziej dostrzegalny i rodzi poważne konsekwencje zarówno w wymiarze krajowym, jak i globalnym.
Dlatego też z pełnym przekonaniem zachęcamy do lektury niniejszej monografii wszystkich, którym bliska jest troska o postęp i dobrobyt społeczny, o jakość życia ludzi – troska, która powinna stanowić niezbywalny obowiązek zarówno środowiska naukowego, jak i kluczowych aktorów życia społeczno-gospodarczego. Rekomendujemy tę lekturę w przeświadczeniu, że może ona okazać się pomocna w realizacji tego obowiązku. Wyrażamy zarazem nadzieję, iż monografia przyczyni się do pogłębiania refleksji i inspirowania dyskursu na temat koncepcji społecznej gospodarki rynkowej oraz możliwości jej skuteczniejszej implementacji w praktyce.
Recenzje
-
Fragment recenzji dr hab. Małgorzaty Burchard-Dziubińskiej, prof. UŁ
(…) Monografia stanowi wartościową kontynuację serii wydawniczej poświęconej Społecznej Gospodarce Rynkowej, realizowanej z inicjatywy Polskiego Towarzystwa Ekonomicznego. Koncepcja SGR, dzięki swojej elastyczności i zdolności do adaptacji, wciąż inspiruje badaczy oraz praktyków. Znajduje to odzwierciedlenie zarówno w licznych odwołaniach do jej pryncypiów, jak i w implementacji do praktyki gospodarczej w różnych krajach i odmiennych warunkach instytucjonalnych. Stanowi istotny punkt odniesienia dla gospodarek przechodzących proces transformacji systemowej bądź zmagających się z różnego rodzaju wyzwaniami dziejowymi. Lektura książki skłania do pogłębionej refleksji oraz stanowi inspirację do podejmowania dalszych badań w tym obszarze. -
Fragment recenzji dr hab. Barbary Kryk, prof. US
(…) Monografia stanowi syntetyczne i aktualne źródło wiedzy na temat związków między koncepcją SGR a współczesnymi wyzwaniami społeczno-gospodarczymi w różnych konfiguracjach i wymiarach, w szczególności w odniesieniu do poszukiwania nowego ładu społeczno-gospodarczego. Z tego względu publikacja może wzbudzić zainteresowanie szerokiego grona odbiorców – zarówno naukowców i studentów, jak i praktyków gospodarczych. Może ona także stać się punktem wyjścia do pogłębionych badań teoretycznych i empirycznych w tym zakresie.